Rafael Correa: “Kunan puncha akllay kakpika, ishkayniki akllaypimi kanchikman”
Alianza PAÍSmanta pushak tukukrikuk Rafael Correaka kay ishaky tukushka Correa-Morenoka “kunan akllay kakpika, ishkayniki akllaypimi kanmanmi”, amamanta chashna ninchik, “ñukanchikka punchan punchanmi mirakunchik, chaymanta nirka, shinallatak “ima shinami kay América Latinapi unikillaykuna tiyakun, shinallatakmi ñukanchik llaktapi kawsakkunapa shuk sapimanta unikillayta rurashun, nirkapash.
Correaka kay jueves viernes punchami Jornada Nacional por la Asamblea Constituyentepa tantanakuypi, Santo Domingo de los Coloradospi, 200 shikan markakunamanta shamushkakunapa ñawpapimi chashna rimarka, paykunaka concejal tukukrikukkunapash consejero tukukrikkunapashmi karkakuna.
Kay tantanakuyka akllanapi imakunata ruranamanta, ima shina tukuy llaktapi llamkakukta, Gobiernopi kashpa imata ruranamanta, Asamblea Nacional Constituyentemantapash rikunkapakmi kan. Kay jueves punchada ñankunata purirkapaash, shinallatak Cámara de Comercio de Santo Domingopipashmi shuktak tantanakuyta charirka, chaypika 2.000 yalli mishukunami payta uyankapak chaypi karkakuna.
Correaka Alianza PAÍSmanta munayka “ ñukanchik llaktata sapimanta unikillana”mi kan nirka. “Mana pitilla unikillaymanta, llunshishpalla shuktayachishpa unikillaymantachu rimanakunchik, llaktapi kawsakkunapa sapimanta unikilaymantami rimanakunchik, chay unikillaykunaka políticas nishakpipash, kullki charinapipash, kawsanakuypipashmi kankakuna, kaypi kawsakkunaka ña mana ashtawan kunan kawsaytaka munanchikchu, shinaka shuk sapimanta unikillaytami rurana kanchik” nirka.
“Ima shina kunankaman kashkata munakkunaka chaykunallatatak akllaychiklla. Ñukanchikka shuk sapimanta uku ukumanta unikillaytami rurakrinchik. Ima shinami tukuy Latinoaméricapi unikillaykuna tiyakun, chashnallatakmi kaypi kachun munanchik”
Katik pushak tukukrikuk Lenía Morenota “mana yankalla, pitilla unikillayta munachikchu, tukuy ñukanchik llaktapa shuk sapimanta unikillaytami munanchik, shinaka paykunallatakmi rurakrin, unikillakrin” nirka.
Correaka kay sarun 10 agostopi killkashkata mana paktachishkamantami León Rodóstapash sinchi rimarka. Chay killkashkapika llaktapa mushuk pushakka Asamblea Nacional Constituyente nishkata shayachinkapakmi tukuy llaktapi kawsakkunata shuk tapuna akllayman kayana karka. Chayka 16 enero killapi 2.007 watapimi kana karka.
Alianza PAÍSpa pushak tukukrikukka kashnapash nirka, Roldóska “Imatapash rurankapakka, Congreso ari nikpimi rurari usharinka” nin. Kaytaka mana allikachinchikchu, Parlamento nishkaka mana imata ninachu kan, ashtawanpash 1.998 watamanta Constitución nishkapika pushakka paylla tukuykunaman tapunkapak kayak ushashkatami willan, mana pitapashchu tapuna kan.
Shinallatak Correaka Alianza PAÍS diputado tukunkapak aklllayman mana yaykushkamanta alli yuyak kashkatami rikuchirka, shinaka “Wañukuk Congreso ima shina llamkakushkata mana munashkata” rikuchin.
Constitución nishkapi 104 artículo nishkapika kashnami nin: Llakta pushakka tukuykunaman tapunkapakka, kaykunapimi kayak ushan:
1.Constitución nishkata imapipash shuktakyachinkapak, 283 artículo nishkapi nishka shina
2.Imapash llaktapa may mutsurishka kakpi, mana ñakalla artículo nishkapi tiyakpi
Santo Domingo de los Coloradospa Cámara del Comerciopi Rafael Correapa rimashka
Warmi mashikuna kari mashikuna:
Maykaman chayanataka yacharkanimi, shinpash kunanka, chashnalla llamkashpaka, nero 15, 2.007 watapi, Asamblea Nacional Constituyente nishkata shayahinkapak tapunkapak 003 decreto nishkata firmashami. Enero 15, 2007 watapi Ecuador llaktamanta mishukunapash mishakunapash Gobiernopimi kashun.
Kunan kunanpika, wakin willana pankakunapi killkakkunapashmi Alianza PAÍS ñukanchik llaktata pushankapak mishakrikukta yachankuna. Kunan kunanpi, yupak-wasikunapash Alianza PAÍS wiñakushkata mancharishpami rikunkuna, sarunpika ñukanchikmanta mana imata uyasha nirkunachu. Akllanapa jatun llamkayka shamuk martes 29 punchapimi kallarin.
Chay yupak-wasikunaka ishkayniki akllanapi ñukanchik kanataka rikunakunkunami, ashtawanpash kunankaman shina wiñashpa katishpaka, Lenín Morenopash ñukapash Alianza PAÍSpa shutipi Ecuadorpi kawsakkunapa shutipi Carondeletman shuk Niké akllaypillami yaykushun.
Ñukanchik mishayka, sapimanta unikillay mishaymim kanka. Ñukanchikwan akllaypi kakkunaka mana millaykunachu, mana paykunaka yallimana millaykunami kankuna. Ñukanchikwan akllaypi kakkunaka chay poartidocraciamanta ashtawan millaymi kankuna. Viteripash, Roldóspash, Noboapash banco nishkakunawanmi llamkankuna: banco nishkakunapa madashkakunami kankuna.
Ñukanchik mishayka ñukanchik llaktapi kawsakkunapa munashkami kan, ñukanchik mishayka ñukanchik llaktapa mutsurishkami kan, paykunami shuwanata, llaktata shuwankapak munakkunata “ña chaylla! nishpa kaparinkuna.
Warmi mashikuna kari mashikuna, ñukanchik mishayka kankunapa sinchi llamkaymantami kan. Kankunapa sinchi sinchi llamkashkataka, kankuna imatapash kaypa churashakunata, tuta puncha llamkashkata pagui ninkapakka ñukapapash sinchimi kan, shinapash kay ruranaka 45punchata katinkarakmi. Shinapash pagui. Tukuykunata tukuymanta pagui.
Santo Domingo de los Coloradospi tantanakuyka ñukanchik mishaypa allimi kan. Kunanmi shuk jatun sumak yura wiñachun muyuta tarpunchikmi wanuta churanchikpash: chay yuraka democracia nishkapa jatun sumak yurami kanka, chayka Asamblea Nacional Constituyente nishkawanmi wiñanka.
Wakinkunaka Constitución nishkata charinkichikmi, shinapash mana killka-katishkankichikchu. Wakinkunaka kay kamuta riskushkanchikmi. Wakinkunaka chay ima kashkata mana yachankichikchu, imapak alli kashkatapash mana yachankichikchu.
Chaytami chay millay político nishkakunapash llaktayukkunapash munashka. León Roldóspash Cynthia Viteripash, León Febres Corderopash, Fernando Roseropash, Jaime Damervalpash, Marco Proaño Mayapash, shukkunapashmi chay 1.998 watamanta Constitución nishkataka kankuna illak killkarkakuna. Kakunapa mana alli kashkatami killkarkakuna, tukuypa asha tiyashka kamachikunata wakllichinkapakmi killkarkakuna. 1.998 watamanta Constitución nishkaka mana ñukanchikpachu kashka.
Kunan rurasha nishka llamkayka shuk sapimanta unikillaymi kan. Kaypi kawsakkunami paykunapa kikin makiwan Democraciapa Constitución nishkata killkakrinkuna, chay shina Ecuador llaktata kutin shayachinkapak, ñukanchikpa kashkata, ñukanchik munayta, ñukanchik kamachikunata kutin charinkapak.
Estado nishkaka ña mana ashtawan rural ushanchu. Sapimanta unikillay mana tiyakpika mana ima alli tukunataka tukuykunami yachanchik, chaymantami chay unikillayka sarun abril killapi “Tukuykuna llukshichun” kapariwan chinpapura kana kan.
Mana jawalla pitilla shuktakyachinakunata munanchikchu. Mana Marka antawata allichinkapak munanchikchu. Shuk jatun, achiklla, kishpi, yanapak antakurutami shayachikrinchik. Chay antakurutaka tukuy kay llaktapi kawsakkunami tankashun.
Roldóspash, Febres Corderopash, Viteripash, Noboapash Congresopika asichikkuna junta kachunmi munankuna, chay Congreso democracia nishkata wichashka shinami charinka, chashna shina Congresowanmi paykuna kullkita maki junta japinkakuna, chashna Congresowanmi samana punchakunata ñawpachishpa Mundial fútbolta rikunkapak rinkakuna, chashna Congresowanmi killan killan wañunkakaman 3.000 dolárta chaskisha ninkakuna.
Congreso nishkaka partidocracia nishkapa shuk llamkachik shinami kan, charikkunapa makipimi kan. Paykunakashuk jatun unikillaytaka mana rurankakunachu, paykunaka sumak alli democracia nishkataka mana munakakunachu.
Mana pinkakmi kankuna, ashtawankarin Febres Corderoka Asamblea Nacional Constituyente nishkata tukuy llakta mañakpika, ari nishami nin. Ari paykunaka ama paykunapa munashkta sakinkapakka imatapash allimi kan ninkunallami.
¿Imatatak Roldósmantapash Izquierda Democrática nishkamantapash nishun? Agosto killapi 10 punchapimi Quito llaktapi Freddy Ehlerswanpash, Ramiro Gonzálezwanpash democraciata shuktayachinkapak pankakunata killkarkanchik. Chay panakunapika enero 16 2.007 watapi, ñuakachik llakta pushak kakka Constituyente nishkata shayachinkapak tukuykunaman tapunkapak kayanka nishpami killkarkanchik.
Manarak shuk puncha tukurikpimi, Roldóska chay killkashkataka mana paktachirka. Kipaka, “Congreso mana ari nikpika, Constituyente nishkata shayachishun” nishpami chay pankakunapika killkarka. Payka Asamblea Nacional Constituyente nishkata mana munarkachu. Ñukanchiktaka mana umankachu. Izquierda Democrática nishkaka Febres Corderopa PSC nishkawan sarunmantami ishaky tukushka, paykunami diciembre killapi 2.005 watapi ama tapuna tiyachun jarkarka. Roldóspash Izquierda Democrática nishkapash ñukanchik llaktata washanchishkami washanchishpa katinkakunapashmi.
Kuan Congreso nishkawan mana imata rural ushashkamanta, shuwakkuna charikkunata yanapashpa katinamanta, tukuy chaykunamantami mana pi rurashkata rurarkanchik. Alianza PAÍSka diputado nishkaunata akllanapika mana yaykurkachu. Shinaka Congreso nishkapika mana chay shuwakkunawanka tiyarishunchu. Mana jaykapi.
Chaymantami shamuk wata, enero killa, 15 punchapi, ñukanchikka Gobiernopi yaykukuk punchallatakmi Asamblea Nacional Constituyente shyachinkapak tukuykunata tapunaman kayachun. Chaypika shuk sapimanta unikillaywanmi político kinllata tukuchishun, partido político nishkakunapalla ruranata tukuchishunpashmi.
Mitsarinaka tukuy llaktapi kawsakkunapami kan, chayka mana partido político nishkakupichu kana kan. Asamblea Nacional Constituyente nishkaka tukuy kaykunatami sapimanta unikillanka, shinapash chaytaka tukuy kaypi kawsakkunawanmi ruranka. Kaypi kawsakkunapa makipimi pushakkunaka kankakuna, paykunami pushakkunata rurasha nishkata mana paktachikpi, shuwakpi, ima millayta rurakpi, llukchishpa kachanka.
Chashnami shuwanawanka karilla makanakushun, shinami imatapash achiklla rurashun.
Chashna unikillaykunawanka, Gobiernopa wasikunapika akllashka yachakkunallami llamkankakuna. Tribunal Constitucional nishkapi Petroecuador nishkapi, Tribunal Supremo Electoral nishkapi shuktak gobiernopa wasikunapi ama shukkunapalla munashkata maskachun.
Asamblea Nacional Constituyente nishkaka diputado nishkakunata akllankapakkallaktatami rakinka: shinallatak paykunataka ishkayniki akllaypimi akllarinka.
Lakktapa pushakka Congreso nishktaka shuk kutinllami llukchishpa kachankapak ushanka. Congreso nishka llaktapa pushakta shitakpika, Congresopashmi wicharinka.
Asamblea Nacional Constituyente nishkaka chay neoliberal ruraytapash tukuchinkami, kaymi ñukanchiktaka wakcha kawsayman apashka, karu llaktaman llukshichishka, paymantami ashtaka ayllukunaka llaki apashkakuna.
Ña rikuy ushankichikmi, kay rurayka tukuy Latinoamérica katipami kanka. Chaymantami ashtawan kutsipash sinchipash llamkana kanchik.
Shuwak político nishkunapash, shuwak banco nishkakunapash, charikkunapashmi ñukanchikta llakichinkapak munanka. Ñukanchik kankunapa yanapaywan kashkamantaka pipash mana ati ushkakunachu.
Kunanka, ña akllanapa jatun llamkanata kallarikrinchikmi, chaymi ashtawan sinchita llamkachun mañani. Chay akllanaka sinchimi kakrin. Tukuy kaypi kawsakkunamanmi uyachina kanchik. Tukuy ñukanchik llaktakunapa kuchukunamanmi chalana kanchik.
Enero killapi, 15 punchapi, 2.007 watapika gobiernopimi kashun. Enero killapi, 15 punchapi, 2.007 watapika, Asamblea Nacional Constituyente nishkata shayachinkapak tukuykunaman tapunkapak kayashpaka, 13 junu 400.000 kaypi kawsakkunami chay asamblea nishkapi kankakuna.
|
|
|
|
 |