Tantanakunami ñan kan
Carlos Marx Carrasco killkashka
Diario El Mercuriopa Edictorial, Cuenca, miércoles, 7, junio, 2.006
Llluki yuyakkunapa tantanakuymi Latinoaméricapi unikillana wayrakunata pukuchikun, Uruguaypi Tabaré Vázqueswan, Brasilpi Luis Ignacio Lula da Silvawan, Argentinapi Néstor Kichnerwan, Venezuelapi Hugo Chávezwan, paykunami “wakllichinata ruray”manta, kayka ñami tukurikun, “rurayta wakllichina”man yallishjka, kaytaka chayrakmi shayachirikun. Kasilla wayrami Chile llaktata purikun, pantarik wayrami Perú llaktata yallikun. Tukuy kaykunapimi shuk llaki mana amiripoa rikurin: kasilla kanapash kullki miranapash mana kullki chaskishkata ashtawan alli rakinawan apanakunchu. Toledopash Lagospash paykunapa kullki charinata mirakuktami sakishpa rinkuna, shinapash wakchakuna tiyashkataka mana imata pishiyachishkachu. Shinaka “Washington Consensus” nishkaka runakunapa kawsanata rikunapika pantarishkapachami.
Latinoaméricapi, pushkkunapash paykunata katikkunapash neoliberalismo nishkata shitanakunkuna, paykunaka democracia nishkapash lluki yuyakkunapa tantanakuypash ñan kashkata yuyankuna, kutin ñukanchik llaktapika mana chayta rikuypash, shikanyaypash, millay puashyapash, kikinpi yuyaypash, utiyalla imatapash ruraypashmi ñanpa michata mana rikuchin, shinallatak mana ashtawan ñawpachu sakin. Ajedrez shina ima kakpika, chay uchilla chusku kuchuyukunaka chay tukuy llukimanta frente nishkakunapa, partido nishkakunapa, tantanakuykapash mana paktanmanchu. Ashtawankarin paykunapa “pushak” nishkakunamanka ashtawah jawallami –ñawi ñawi mana kashpaka pakalla- charikkunawan ari-ninakunkuna, lluki yuyakkunawan ari-ninkapakka mana ushankunachu. Tawka kutinmi paykunapa wipalatapash payl¿kunapa yuyashkunatapash katushkalla, shinami lluki yuyakkunawan charikkunawan tinkichishka. Alli.kanata jichushkapa yuyaykunatami jichushka, shinami muskuy yuyaymanta ashtaka karikunata warmikunata lluyki yuyay shikan kashkamanta karuyachishka.
Shinapash, ña kipayashka kakpipash, Partido Socialista-Frente Amplio-PS-FA nishkaka “Alianza País” nishkawan tantanakurkakuna. Alianza País nishkata pushakka Rabel Correa Delgadomi kan. Rafael Correapa imakuna rurashka pankapika ashtaka watakunata yachachik kashkatami rikurin, neoliberalismopa rantipa imata ruranatapash nishkami, shinallatak pay Ministerio de Economía y Finanzaspi imalla rurashkakunami payta shuk mushuk rurayta pushachun nishkauna, chay shina shuk ashtawan yanapanakuk llaktata shayachinakapk. Correapa rikchakka “socialista nishka, runata rikuk, cristiano nishka, lluki yuyak” kutin kutin nin, ashtawanpash mana chay 3 partido político (PS-FA, MPD, PK) nishkakunapa ukupi kashkamanta tukuy paykuna tantanakunkapak usharinkami. Política nishkata ura chakimanta rikukkunapaka kay shina tantarina kunan puncha mutsurishka kashkata yuyaripallami kan.
¿Imatak pushakkuna tukun, manachu kunan punchakuna ima mutsurishkata rikunkuna, TANTANAKUNAtami mañakunkuna? … ¡Unikillak wayrakuna ñukanchik urkukunata ama yankalla yallichun, sarushkata mana sakishpa ama karuyachun!
|
|